Historie

OPRICHTING IN 1889

Voordat de in lange, kousen, kniebroek en blauwe trui gestoken Sporters, met sjerp om en baret op, dergelijke gevechten leverden, speelden zij uitsluitend cricket, welke sport door de meeste oude verenigingen, zoals H.F.C., H.V.V. en Hercules in de beginne beoefend werd.
Het ging er dus in die eerste tijd tamelijk rauw toe op het schietterrein aan de Buitenluiendijk. Het ‘schietlandje’ was immers ook exercitieveld voor de soldaten, daar Hoorn toen nog garnizoenstad was. Met de soldaten lagen de “Sport-eerstelingen” vaak overhoop, omdat zij hen pleegden toe te zingen „dat het regiment verrekte van de vlooien”… Spoedig meldde zich een lid aan, J. van Hoolwerff genaamd, die op kostschool in Nijmegen was en daar het werkelijke voetbalspel had leren kennen. AI enkele zondagen had hij zich vermaakt om onze gevechten”, schreef een oud-lid. Tegelijkertijd melde zich een lid van uit Enschede, Posthuma, in Hoorn, die ook de trui met de rode sjerp aantrok. Vooral Van Hoolwerff heeft zich heel wat moeite getroost om zijn vrienden, w.o. Brinck, Groot, Sannes, de Vriezendorps, Terwogt, Gleysteen, Enserinck en ‘Beuki’ Stokvis deze ‘wildemanspartij”, zoals laatstgenoemde het uitdrukte, af te leren. Op woensdag- en zaterdagmiddagen en overigens ‘na schooltijd’ werden spelregels, samenspel, de opstelling etc. geleerd. De officiële training was op zondag, van half twee tot vier uur. Hel is verrassend te constateren, dat toentertijd het nut van trainen reeds duidelijk werd ingezien, want: “elk lid is verplicht tweemaal per maand des Zondags de oefening bij te wonen, op boete van 0,25, behoudens afschrijving aan de secretaris”, zo lazen wij in het inmiddels vergeelde ‘Ontwerp Reglement’, dat uit die tijd dateert.
De eerste tegenstander was Alcmaria Victrix uit Alkmaar, in die dagen nog Always Forward genaamd. Andere clubs waren er niet in de omgeving, – de reis werd, evenals de daaropvolgende, gemaakt in een ‘Jan Plezier’, waarmede de spelers al vroeg uit Hoorn vertrokken. Op bovenstaande foto, die gemaakt werd tijdens een wedstrijd Alkmaar, zien we Sportleden, staande van links naar rechts: L. van Buren Lensick, J. Vriesendorp, J. H. L. Terwogt, P. v. d. Sterr, H. W. J. Sannes., . v. d. Sterr, A. Gleijsteen, E. Stokvis (‘Beuki’); zittend van links naar rechts: J. C. van Hoolwerff, H. Vriezendorp, J. W. Stoutjesdijk.

Wedstrijden spelen was geen gewoonte, maar een uiteindelijk liefhebberij. Wanneer bekend wordt, dat Sport in Leiden tegen Ajax gaat spelen, is ‘t dan ook groot nieuws. En het gerucht wordt werkelijkheid. Sport zal naar Leiden gaan.
En als dan ’s avonds de deelnemers in de Coenveste terugkeren en met trotse, zegevierende trek op het gelaat uit de coupéraampjes hangen, is Hoorn in ons aller ogen een grote stad geworden.

Hebben ‘we’ de sleutelstad niet met 2—O verslagen!!! Dagenlang praten we erover. Maar als dan enige tijd later de club ‘Vechtstreek’ uit het kleine Nieuwersluis ‘Sport’ kraakt met 8—1, is de koe weer een opgeblazen kikker geworden, die zelfs heel spoedig weer de proporties van een doodgewone kikker aanneemt!!!

En de voetbalclub Sport zou naar Nieuwersluis toe gaan, Om zich daar met ‘de Vechtstreek’ te meten. Maar toen ze daar kwamen, toen bleek het al dra: Sport had er geen kaas van gegeten!!”
Bovenstaande is van de hand van een van de Sportleden uit die tijd.
Later werd ook gespeeld tegen ‘Hellas’ (het latere Z.V.V.) uit Zaandam, R.A.P., Watergraafsmeer en A-F.C. uit Amsterdam.
Het ging er in die dagen vaak heel vrij toe. Bepalingen van Bondswege waren er niet; om de eenvoudige reden, dat er geen Bond was. In onze vereniging bestond destijds het recht van introductie, daar „alle leden het recht hebben tot introduceren van niet-leden om deel te nemen aan de oefening”. Er werd een introductieboek bijgehouden, waarin elke introducé, alvorens mede te spelen, moest tekenen. Zo kon het voorkomen, dat Sport uitkwam met de H.F.C-internationaal Ferrie v. d. Vinne tegen de sterke Cadettenploeg uit Alkmaar. Van der Vinne, vriend van ons lid Van Pernis, zigzagde keer op keer door de verdediging van de Cadetten, die maar niet begrepen, hoe het kwam, dat Sport plotseling zo sterk speelde!

De aspirantenafdeling vormde compleet ‘een club in een club’ en had zelfs een aparte benaming ‘H.V.V, Sport II’, met eigen bestuur, zelfstandige vergaderingen, echter alles onder goedkeuring van ‘de groters’. We zien hier een voorloper van de tegenwoordige jeugdcommissie in.

1898: HOLLANDIA IN OPRICHTING….

In 1898 was onze zustervereniging Hollandia in oprichting. Niet onder de naam ‘Hollandia’, doch ‘Volharding’. Van Sportzijde besloot men de helpende hand te bieden in de vorm van training en financiële hulp. Er werd o.m. een wedstrijd georganiseerd tegen AIcmaria en ’s avonds een feestavond gehouden.
De feestavond werd een succes en er was een mooi batig saldo. Van Alcmaria bleven verscheidene leden op het bal en het was laat (of vroeg), toen de Hoornse jonge schonen hun moede voeten tussen de koele lakens schoven en hun ogen sloten met een ‘zalige’ herinnering aan een mooie avond, ‘t Was mieters, hè meisjes?
De opbrengst was ruim voldoende. De nieuwe club zette zich hiermede in de ‘bullen’, mocht op vrije dagen op ons terrein spelen en deed dat in latere jaren zo goed (± 1920), dat ze ‘Sport’ van de kaart speelde. Dat was onze zoon Hollandia. We hadden bij de geboorte geholpen en zoals het in het leven zo vaak gaat: De kinderen overschaduwden de ouders”.

Zo omstreeks 1900 had Sport een zeer sterk elftal, dat voor de nabuurclubs niet te genaken was. Spelers waren o.a. Van Hoolwerff, Stoutjesdijk, Sannes, Van Buren Lensinck, Holzmüller, gebroeders Van der Sterr, Thors, Piet Uhlenbeck. Niet te vergeten verder de eertijds heel bekende speler Piet ‘t Hooft, die afkomstig was uit het inmiddels ontbonden Amsterdamse ‘Volharding’, welke club omstreeks 1900 bijna kampioen van Nederland was. In de beslissende wedstrijd werd ze door M.V.V. verslagen. Ook Sport 2 betrad in die tijd de grasmat en speelde o.m. tegen Hollandia 1.

Tot 1902 bestond ‘de Bond’ dus nog niet. Dat het er in die dagen vrij toe ging, illustreerden wij reeds. Wanneer een club een wedstrijd wilde spelen tegen een vereniging, waartegen men voor het eerst zou uitkomen, dan ging de aanvoerder er op uit om het ‘gehalte van de kandidaat-tegenstander te onderzoeken en te taxeren’.
‘De Bond’ kwam er echter en bii de oprichting speelde Sport een eerste viool: In 1902 richtte Sport met Alcmaria en Z.V.V. de Noord-Hollandse Voetbalbond, thans afdeling Noord-Holland van de K.N.V.B,, op. Enige tijd daarna trad Ajax 2 (Amsterdam) toe.
Deze vier clubs speelden in de beginne alleen in de Bond.
Sport, dat sedert 1901 het cricketspel niet meer naast het voetbalspel beoefende, speelde behalve competitiewedstrijden veel propagandawedstrijden ‘in de provincie’, waarmede aan de verbreiding van het voetbalspel werd medegewerkt. Onder grote publieke belangstelling werden deze ‘voorstellingen’ gegeven. Enkele van de nog in leven ‘zijnde oudheden kunnen U diverse medailles tonen, die ze na afloop van de demonstratiewedstrijden (o.a. in Oostzaan] kregen.
De eerste competitiewedstrijden kwam Sport 1 uit met o.m. de gebroeders Houwing. Piet Storm van Leeuwen, midvoor Henri van Driel. (Sjout Houwing stond spil), Engelmann, Anderson, de lenige en snelle Jantje von Andel, en Penning. In het. tweede speelden o.m. Soeters en Manden.
In 1906 ging ook Hollandia, Volharding dus, in de N.H.V.B. spelen. De club werd in 1908 kampioen.

Eindstand (kopgroep):

Volharding 10 8 1 1 17
Hellas 10 6 1 3 13
Sport 10 6 1 3 13

Met de jaren nam het aantal deelnemers aan de competitie toe. De afdelingen werden groter en de indeling in klassen werd een feit. Dit wil niet zeggen, dat de clubs in een klasse al zo dicht bij elkaar gelegen waren, zoals nu het geval is. Uitwedstrijden ‘op het ‘fietsie’ waren er nog niet hij.

Het 20-jarig bestaan werd in 1909 gevierd. Onder meer werden atletiekwedstrijden gehouden op het Sportterrein, terwijl ’s avonds in de Parkzaal de Sportrevue ‘Het Bruine Monster’ opgevoerd werd onder regie van dhr. Engelmann.
‘Sterren’? kunnen we hier wel noemen Eyken, met zijn creatie van ’slager Buldik’ en Wim Rouch, die veel succes oogstte met zijn pantomime.

1910: PROMOTIE NAAR DE DERDE KLASSE N.V.B.

In 1910 promoveerde onze club naar de N.V.B, (thans dus K.N.V.B.) 3e klas. Een sterk elftal was dat!
De spelers ontvingen als aandenken een herinneringskaart, waarop de opstelling van het elftal gedrukt stond. Op de feestavond, die ter gelegenheid van het kampioenschap gehouden werd. boden de supporters de vereniging het nu nog bestaande vaandel aan, dat vervaardigd werd door enkele damessupporters onder leiding van Suze Langereis. Haar broer speelde regelmatig in hel eerste. Sport 1 won de promotiewedstrijd tegen Purmersteyn en trad dus de N.V.B. binnen.

Dhr. Israël schreef over de eerste tijd In de N.V.B,:
„….Dit was een geweldige overgang en er kwam voor ons dan ook een moeilijke tijd. In die afdeling kregen wij clubs als D.E.C,, Amstel, Neerlandia, Z.F.C, Stormvogels e.a. te bekampen. Langzamerhand speelden wij| ons in en ik meen, dat wij zelfs nog op de derde plaats eindigden, dank zij de goede geest in het elftal.

Vervolg van de Historie van HSV Sport 1889 zal nog mettertijd geplaatst worden.